Dinsdag 15 mei 2018 lezing door Nico van Straalen

 

 

in samenwerking met de Tuindersvereniging Edam

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Van Eva’s appel naar oranje petunia’s:  wat heeft de mens met de planten gedaan?

Al rond 1500 beeldde Albrecht Dürer Eva af met een mooie rode appel in haar hand. Tegenwoordig zouden we die appel verslijten voor een Elstar. Wat is er in de evolutie met appels en andere planten gebeurd onder invloed van de mens? Toen de mensen ongeveer 10.000 jaar geleden overgingen op het bedrijven van landbouw, maakten ze niet alleen gebruik van natuurlijke producten maar gingen ze die ook door selectie en kruisingen veranderen en meer geschikt maken voor hun eigen doelen. In het Midden-Oosten cultiveerde men tarwe, en door achtereenvolgende hybridisaties tussen soorten en voortdurende selectie op gewenste eigenschappen verkreeg men de huidige tarwerassen. In Midden-Amerika ontdekte men een monsterlijke mutant van de wilde plant teosint maar door verdere selectie is uit die mutant de huidige maïs voortgekomen. Met zulke selectieprocessen heeft de mens vele plantensoorten naar zijn hand gezet. Hoe werkt dat eigenlijk? Kunstmatige selectie inspireerde Darwin tot het schrijven van zijn boek  Over de Oorsprong der Soorten, waarin hij stelde dat ook de natuur selecteert; hij noemde dat natuurlijke selectie. In deze lezing zullen we nagaan hoe de mens door de eeuwen heen de plantenwereld beïnvloed en naar zijn hand gezet heeft. Tegenwoordig kunnen zulke veranderingen heel snel en gemakkelijk tot stand gebracht worden via genetische modificatie, wat weer nieuwe discussie oproept, zoals in het vreemde geval van de oranje petunia.

Nico van Straalen is hoogleraar aan de VU met als specialisatie Evolutiebiologie. Ook is hij fractievoorzitter van GroenLinks in de gemeenteraad van Edam-Volendam. Hij schrijft colums in het Noordhollands Dagblad.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Aanvang: 20.00 uur
Plaats: Kerkgebouw De Swaen, Voorhaven 135, Edam 

Leden van ’t Nut / Tuindersvereniging Edam gratis, niet-leden € 5,00 per persoon.